Gisteren was schrijver Tommy Wieringa te gast bij Janine Abbring in het laatste seizoen van VPRO Zomergasten. Aan het eind van de avond werd een fragment getoond uit Groen Goud 2, een aflevering van VPRO Tegenlicht uit oktober 2014 over het herstel van ecosystemen in onder meer Spanje, Egypte en India. Het fragment sloot aan bij Wieringa’s belangstelling voor de vraag wat mensen zelf kunnen doen wanneer grote ecologische problemen moeilijk te overzien zijn. In een Volkskrant-column uit 2024 verwees hij daarbij naar een oproep die hij al in 2014 deed aan boeren om bomen te planten die hun dieren schaduw bieden. Later is hij ook zelf, samen met anderen, bomen gaan planten.
Centraal in het fragment staat Jadav ‘Molai’ Payeng uit Assam in het noordoosten van India, beter bekend als de Forest Man of India. Zijn verhaal werd internationaal bekend door de korte documentaire Forest Man van filmmaker William Douglas McMaster. Payeng woont op Majuli, een riviereiland in de Brahmaputra dat al lange tijd te maken heeft met erosie en overstromingen. Vanaf de jaren zeventig begon hij er bomen en andere vegetatie aan te planten. Wat begon op een kaal en kwetsbaar stuk land, ontwikkelde zich in de loop van tientallen jaren tot een omvangrijk bos.
De documentaire volgt Payeng in het landschap waaraan hij een groot deel van zijn leven heeft gewerkt. Fotograaf en journalist Jitu Kalita bracht zijn werk onder de aandacht nadat hij Payeng tijdens een fotografietocht had ontmoet. De film laat vooral zien wat langdurige aandacht voor één plek kan betekenen. Waar ooit weinig groeide, staat nu een bos waarin verschillende soorten wilde dieren leven, waaronder olifanten, herten, neushoorns, vogels en Bengaalse tijgers.
Het verhaal van Payeng maakt begrippen als erosie, bosvorming en biodiversiteit concreet en begrijpelijk. Zijn werk laat zien dat verandering niet altijd begint met een groot plan. Een reeks kleine handelingen, jarenlang volgehouden, kan uiteindelijk zichtbaar verschil maken.
Juist daarin sluit het fragment aan bij Wieringa’s nadruk op handelen. Niet alleen spreken over de achteruitgang van natuur en klimaat, maar op een concrete plek beginnen met iets wat wél mogelijk is. De betekenis van Payengs verhaal zit vooral in de lange termijn. Een boom planten is een kleine handeling, maar veel bomen, aandacht en tijd kunnen samen een landschap veranderen. The Forest Man of India is daarmee vooral een verhaal over geduld, volhouden en het vermogen van mensen om bij te dragen aan herstel.
2 reacties
Volhouden en perspectief geven is niet aan tijd gebonden. De aarde heeft z’n eigen tijd. De mens en alle andere dieren en planten zijn slechts een radertje van tijd in het systeem aarde.
Alleen gedraagt de mens zich te weinig, volgens de regels van de natuur.. plant en dier wel. Dus tijd is niet de enige faktor..