De kern van het boek is dat verandering in organisaties fundamenteel niet volledig te sturen is, omdat zij ontstaat uit het samenspel van menselijke interacties, belangen en omstandigheden. Wenzel beschrijft transformatie als een proces vol paradoxen, situaties waarin tegenstrijdige krachten gelijktijdig aanwezig zijn en niet opgelost kunnen worden. Pogingen om deze spanning te reduceren via modellen, strategieën of vaste methoden ondermijnen volgens hem juist het begrip van wat er gebeurt en beperken het handelingsvermogen. In plaats daarvan pleit hij voor een benadering die uitgaat van aandacht voor concrete situaties, het erkennen van machtsverhoudingen en het ontwikkelen van phronesis (praktische oordeelskracht) en metis (situationeel inzicht).

Op basis van de proloog wordt duidelijk dat de lezer geen stappenplan of methode van aanpak hoeft te verwachten, maar eerder een andere manier van kijken naar verandering krijgt aangereikt. Het boek nodigt uit om onzekerheid en complexiteit niet te vermijden, maar juist te onderzoeken. Daarbij maakt Wenzel gebruik van inzichten uit onder meer filosofie, sociologie en complexiteitstheorie, aangevuld met herkenbare voorbeelden uit de praktijk. Dat vraagt om een open houding en de bereidheid vertrouwde aannames los te laten. Het belooft aanknopingspunten om veranderprocessen realistischer te begrijpen en bewuster te handelen binnen de beperkingen die daarbij horen. Wat mij betreft een veelbelovend boek en het ligt hier inmiddels op de stapel te lezen boeken.

Bron
Wenzel, E. (2026). A course in paradoxical thinking: Why transformations cannot be managed and so must be managed. Parodos Verlag.